17°C

Gdyby w Chełmie zaistniał pisarz na miarę Sapkowskiego, Steinbecka czy Głowackiego, przez trzy czwarte życia byłby traktowany jako niezbyt rozgarnięty marzyciel i po cichu wytykany palcami na ulicy. Romantycznie, prawda? Jak Norwid. Gdyby w Chełmie pojawił się fotograf o takiej skali i rozmachu jak David La Chapelle, Anne Leibowitz czy Helmut Newton, jego głównym zajęciem byłoby robienie zdjęć weselnych. Ironiczne, co nie? Tylko że tacy twórcy może wokół nas istnieją. A przynajmniej w przypadku niektórych, w ich własnym mniemaniu, wszystko co robią jest śliczne i wspaniałe. Ba, są tacy, którzy kontestują powodzenie w wielu dziedzinach, łącząc śpiew, fotografię i działalność społeczną na przykład. I wymagają dla swojej sztuki atencji, lub przynajmniej robią wszystko, by znaleźć się na afiszu. I gdzie się nie obrócisz, znajdujesz te same twarze. Macie takie wrażenie? Ja mam.  Sztuka staje się mniej zjadliwa, bardzo wygładzona i doprowadzona do perfekcji.

Dla jednych będzie to zaletą, a dla innych poważną wadą. Należę do tych drugich, którym w sztuce podoba się prowokacja, zadzior i swoisty ząb kąsający odbiorcę. Perfekcja zabija w niej spontaniczność i sposób wymowy. Sztuka jest tak śliczna, że aż mdła, ułagodzona jak salonowy piesek na kolanach, podana w taki sposób, by możliwie najszersze spektrum odbiorców zadowolić. A skoro chce zadowalać wszystkich, jest raczej luksusową kurtyzaną, rozłożoną na ciepłej sofie w oczekiwaniu klienta niż  Nike na barykadzie, ubrudzoną kurzem i pachnącą prochem. Skłania się bardziej w kierunku sprzedajnej komercji niż wyzywającej riposty dla rzeczywistości, która mogłaby być nawet prowokacyjna. Takiej sztuki w naszym mieście jest całkiem sporo, duża jej część jest firmowana przez te same lub podobne twarze. Prowokacja jest passe – bo masowy klient mógłby się obrócić na pięcie i wyjść, gdyby usłyszał soczyste „pieprzę to, k…wa” z teatralnej czy muzycznej sceny (jako element jakiejś większej całości oczywiście), a gdyby na zdjęciach pokazało się trochę więcej brudu, istnieje poważne przypuszczenie, że miasto zaczęłoby mówić o skandalu. Nie chcę być złośliwy, ale dla kontrastu nikogo jakoś nie ruszały zdjęcia z aborcji w centrum miejskiego deptaka i to w miejscu gdzie chodziło masę dzieci. Za to rusza przekleństwo, prowokacja, brud, zaciekłość, bez których niestety osiągnięcie prawdy jest niemożliwe. Ma to wszystko ładną, dobrze brzmiącą nazwę – „konformizm”. Dlatego – i tu dochodzimy do sedna – bardzo dziwi mnie niesmak wobec figurek stojących przy naszym wspaniałym bulwarze (o ile przetrwa zimę, będę z niego dumny). Duch jest duchem w możliwie najbardziej łagodnym kryterium i nawet jeśli przypomina penisa przykrytego wielkim prześcieradłem (jak twierdzą  bardzo złośliwie niektórzy… ) to według mnie jest możliwie najbliższy wyobrażeniu ducha jako takiego niż rzeźbą skłaniającą do przemyślenia formy. Niedźwiadek jest niedźwiadkiem i też nie ma tu udziwnień. Rzeźby są wykonane ładnie, dobrze technicznie, są proste w odbiorze i stoją w miejscu, gdzie wiele osób będzie je widzieć. Zatem muszą być możliwie uniwersalne. Jest to dla mnie oczywiste i nie widzę żadnego problemu w ich formach, kształcie, skojarzeniach i tak dalej. Widzę problem w naszej prowincjonalności, stąd osobliwy wstęp. Gdyby Gustave Eiffel czy Artur Grottger zaprojektowali te rzeźby, będąc miejscowymi artystami, czy mielibyśmy do nich pretensje za ich kształt i formę? Zapewne tak. A gdyby już pozwolili sobie na odrobinę ekstrawagancji, uważalibyśmy pieniądze wydane na postumenty za wyrzucone w naduherkowe błoto. Tak bardzo chcemy być ładni i piękni, przyrównani do jakże wymuskanego ogółu, nie zdając sobie sprawy, że tym, co decyduje o naszej indywidualności są indywidualiści, a nie postępy ogółu. Nie Ania Dąbrowska, którą chcielibyśmy się chwalić, ale mokre od energii zespoły rockowe w zamykanej podobno Cameracie. Nie poeci karmiący swoje ego pod krawatami, ale domorośli wierszokleci, chowający swoje wiersze do szuflady. Nie sztywne talenty śpiewające w wieku czternastu lat w pozycji na baczność repertuar Sojki, Prońko i Starego Dobrego Małżeństwa, ale wściekłe od radości grania grupy, które na jam session nie przynoszą nut, a chęci i mają w nosie jakiekolwiek ramy. Ogół sfinansuje się z budżetu i zaspokoi dążenia ogółu. W myśl „Kto co lubi” powinno być miejsce dla każdego odłamu sztuki i tego grzecznego, łagodnego, i tego, który nie boi się konfrontacji. Inwestując w awangardę inwestujemy tym samym w indywidualność naszego miasta. A to zbliża nas do Warszawy, Wrocławia, Krakowa czy Gdańska bardziej niż ładne rzeźby, domknięty budżet, grzeczne imprezy i salonowe kurtyzany konformizmu. Coś oczywiście trzeba wtedy przełamać, jakieś tabu, jakiś opór (najczęściej biurokratyczny). Ale czy gra nie jest warta świeczki? Myślę, że nawet bardzo warta. Oby następny rok był pod tym względem lepszy. Będę temu kibicować, jako bloger, fotograf, ex-wokalista i poeta. 

Zapomniałem dodać – w każdej z dziedzin: totalny amator. Ku swojej uciesze.

Bart
Warsztat cynika

Komentarz (17)

Napisz Komentarz
Proszę utrzymaj temat wiadomości związany z przedmiotem artykułu. Osobiste słowne ataki będą usunięte. Proszę nie używaj komentarzy, by reklamować swoją witrynę. Taki materiał będzie usunięty. Upewnij się zanim klikniesz przycisk 'Wyślij', że widzisz poprawny kod zabezpieczeń chroniący naszą witrynę przed spamem. Jeśli nie, kliknij *Odśwież Stronę* w Twojej przeglądarce. Jeśli nie możesz przesłać zawartości prawdopodobnie wpisano zły kod bezpieczeństwa. Redakcja nie ponosi odpowiedzialności za wypowiedzi Internautów opublikowane na stronach portalu oraz zastrzega sobie prawo do redagowania, skracania bądź usuwania komentarzy zawierających treści zabronione przez prawo, uznawane za obraźliwie lub naruszające zasady współżycia społecznego. Nim opublikujesz komentarz, zastanów się, czy jest on zgodny z zasadami dobrego wychowania i czy nie narusza dóbr osobistych innych osób. Pamiętaj, że zgodnie z art. 212 k.k. i art. 216 k.k. za przestępstwa zniesławienia i znieważenia grozi kara grzywny, kara ograniczenia lub pozbawienia wolności. Szanujmy się wzajemnie i nie zapominajmy, że internet jest częścią przestrzeni publicznej.
Imię:
Tytuł:
Komentarz:
Kod:*